Vidova Gora op Brač

Vidova Gora op Brač

De hoogste eilandberg in het Adriatisch gebied

De Vidova Gora op het eiland Brač is de hoogste berg op de Adriatische eilanden en een van de mooiste uitkijkpunten in de Adriatische Zee. De berg heeft de vorm van een langwerpige rotswand langs de zuidelijke kust van Brač. De twee kanten van de berg zijn volkomen verschillend. Aan de zuidkant storten de rotsen zich in zee, richting het plaatsje Bol en aan de noordkant loopt hij rustig naar beneden als een enigszins schuin aflopend karstplateau van ongeveer 10 kilometer breed. Het plateau is voor het grootste deel bedekt met schraal gras en mediterrane maquis en bij Kneževravan, onder de Vidova Gora, met een bos van zwarte dennen. Het uitgestrekte plateau bedekt meer dan de helft van het eiland en is geheel onbewoond en verlaten. Alle grotere nederzettingen, behalve Nerežišća, bevinden zich aan de kust. Brač is over heel de wereld bekend vanwege het witte marmer dat er wordt gewonnen en bewerkt op meerdere plekken op het eiland.

Vidova gora
Alan Čaplar

De beklimming van de Vidova Gora is goed te doen en een mooie aanvulling op elk toeristisch bezoek aan Brač. De belangrijkste toegangsweg richting de Vidova Gora is een asfaltweg die begint op het Kneževravan-plateau, nabij Nerežišća. Een beklimming vanuit Bol is een stuk aantrekkelijker, maar ook zwaarder. De bergpaden zijn goed aangegeven en het is niet moeilijk de weg te vinden. De markering van de bergpaden in Bol begint bij de kerk Gospa od Karmela (kerk van de Heilige Maagd Maria van de berg Karmel), kruist de weg naar Bol en loopt verder door het verlaten gehucht Podborje en over rotsachtige terrein naar de top. Een beklimming in de zomermaanden kan zwaar zijn, want over het moeilijke terrein overbrug je een hoogteverschil van wel 780 meter.

 

Op de hoogste top van Brač staat een 12 meter hoog monumentaal kruis van witte steen uit Brač, een telecommunicatietoren en de eetgelegenheid ‘Vladimir Nazor’. De omgeving van de top is een oud cultusplaats en de aanwezigheid van overblijfselen van een dubbele verdedigingsmuur wijzen op een oud Illyrisch bouwwerk. De top heet Vidovica, Sveti Vid, of Sutvid naar het Oud-Kroatische kapelletje waarvan de overblijfselen zich op zo'n honderd meter van de top bevinden.

 

Vanaf de groene bosstrook rondom Bol is er uitzicht op de zuidkust van het eiland. Vooral Zlatni Rat trekt de aandacht, een smalle landtong van zand die meer dan 600 meter de blauwe zee inloopt. Bol, onder de Vidova Gora, is een voormalig vissersdorp. Vandaag de dag is het een mondaine toeristische plaats aan de zuidkust van Brač, met een aantal hotels, sportvelden en mooie stranden.

Vidova gora
Alan Čaplar

Op de rotsachtige hellingen van de Vidova Gora, in de buurt van het naast Bol gelegen Murvica, bevindt zich een interessante grot, de Zmajeva Špilja (Drakengrot). Er loopt een ongemarkeerd herderspad heen dat tegenwoordig een toeristische route is geworden. De Zmajeva Špilja is slechts zo'n twintig meter lang, maar is zeer rijk aan onalledaagse sporen van bewoning door kluizenaars. Aan de linkerkant van de grot staat de vorm van een draak in de rotsen gekerfd, en daarnaast, maar ook op vele andere plekken in de grot, zijn er nog meer reliëfs uitgekerfd. In de grot bevinden zich ook de overblijfselen van de muren van een kapelletje en verblijven van kluizenaars die hier in voorgaande eeuwen hebben gewoond.

Vidova gora
Alan Čaplar

Een nog aantrekkelijker overblijfsel van het kluizenaarsleven is de zogenaamde Pustinja Blaca, verborgen in een kloof die 4 kilometer diep het eiland Brač in loopt. Het is een klooster, opgericht in 1551 door glagolitisch schrijvende monniken uit Poljice die zich terugtrokken voor de Turken en zich op die nieuwe plek vestigden om onderzoek te doen. In het vandaag de dag verlaten klooster, met 12.000 oude boeken, liggen veel landkaarten en er zijn geschriften, notities en etnografische verzamelingen, drukwerk, een telescoop, een piano en nog veel meer. Het klooster is voornamelijk interessant vanwege de schilderachtige ligging onder een rots, in een steile goed verborgen kloof in het onbewoonde rotsachtige deel van Brač, 3,5 kilometer van de zee. Je kan er niet met de auto komen, alleen te voet, het makkelijkst via de weg uit de richting van Kneževravan. Vanaf Blaca aan de noordkant zijn er bergpaden uitgezet tot aan Nerežišća en de top van de Vidova Gora. De beklimming kost 3 uur.