Vidova gora na Braču

Vidova gora na Braču

Najwyższa wyspiarska góra na Adriatyku

Vidova gora na wyspie Brač jest najwyższą górą na wyspach Adriatyku i jednym z najpiękniejszych punktów widokowych nad Adriatykiem. Ma kształt wydłużonego grzbietu krasowego na południowym wybrzeżu Braču. Strony tego samego grzbietu są zupełnie różne. Południowa strona opada do morza w kierunku Bolu, a północna schodzi niczym łagodny krasowy, szeroki płaskowyż na długości około dziesięciu kilometrów. Ten płaskowyż w większej części pokryty jest słabą trawą i makią śródziemnomorską, a na terenie Kneževravni pod Vidovą gorą lasem czarnej sosny. Przestronny płaskowyż pokrywa ponad połowę wyspy, jest zupełnie niezamieszkały i pusty, a wszystkie większe miejscowości, poza Nerežišća, znajdują się na wybrzeżu. Brač na świecie znany jest z białego marmuru, który wydobywany jest i obrabiany w kilku miejscach na wyspie.

Vidova gora
Alan Čaplar

Wejście na Vidovą gorę jest przyjemnym uzupełnieniem każdej wizyty na Braču. Główne wejście na Vidovą gorę to asfaltowa droga, która zaczyna się na płaskowyżu Kneževravan, w pobliżu Nerežišće. Wejście górskie z Bolu jest o wiele bardziej atrakcyjne, ale również bardziej męczące. Szlaki są oznaczone, więc nie będzie problemu z orientacją. Oznakowanie w Bolu zaczyna się od kościoła Matki Boskiej Karmelickiej, przecina drogę do Bolu i prowadzi dalej przez opuszczoną osadę Podborje i krasowe tereny na szczyt. Wejście w miesiącach letnich może być męczące, ponieważ po trudnym terenie pokonuje się różnicę wzniesień sięgającą 780 metrów.

 

Na najwyższym szczycie Braču stoi 12 metrowy monumentalny krzyż z białego kamienia, obiekt telekomunikacyjny i knajpka „Vladimir Nazor”. Bliższa okolica szczytu to dawne miejsce kulturalne, a w pozostałościach podwójnych murów obronnych znajduje się również dawna osada iliryjnsa. Szczyt nazywany jest również Vidovica, Sveti Vid, Sutvid według starochorwackiej kaplicy, której pozostałości znajdują się około sto metrów od szczytu.

 

Widok ze szczytu rozpościera się na południowe wybrzeże wyspy z zielonym pasem wokół Bolu. Wzrok szczególnie przyciąga Zlatni rat (Złoty przylądek), wąski piaszczysty przylądek, który niczym igła wrzyna się ponad 600 metrów w błękit morza. Bol pod Vidovą gorą jest dawną osadą rybacką, a dziś nowoczesną miejscowością turystyczną na południowym wybrzeżu Braču, z kilkoma hotelami, boiskami i pięknymi plażami.

Vidova gora
Alan Čaplar

Na skalistych stromych stokach Vidovej gory, w pobliżu Murvicy niedaleko Bolu, znajduje się ciekawa jaskinia Zmajeva. Prowadzi do niej nieoznakowany dawny pasterski, a dziś turystyczny szlak. Jaskinia Zmajeva ma długość zaledwie około dwudziestu metrów, ale jest pełna niecodziennych śladów pobytu pustelników. Po lewej stronie w jaskini, w żywej skale, wykuta jest postać smoka, a obok niej, ale również w innych miejscach w jaskini są wykute inne płaskorzeźby. W jaskini znajdują się pozostałości murów kaplicy i mieszkań pustelników, którzy zamieszkiwali pustynię w ubiegłych stuleciach.

Vidova gora
Alan Čaplar

Jeszcze bardziej atrakcyjne są ślady życia pustelników w tzw. pustelni Blaca, ukrytej w wąwozie, który wrzyna się 4 km w głąb Braču. Jest to klasztor założony w 1551 roku podczas wycofywania się poljickich głagolaszy przed najazdem tureckim, jako nowe miejsce dla ich pracy badawczej. W obecnie opuszczonym klasztorze, obok 12 000 dawnych książek są liczne mapy, akta, nuty i eksponaty etnograficzne, drukarnia, teleskop, pianino i inne. Jest on szczególnie ciekawy pod względem malowniczej lokalizacji pod skałą, w stromym ukrytym wąwozie, w niezamieszkałej, krasowej części Braču, 3,5 km od morza. Pojazdami nie można się tu dostać. Da się tu dotrzeć wyłącznie pieszo, najprościej drogą prowadzącą z kierunku Kneževravni. Od Blaca, do północnej strony szlaku do Nerežišće i szczytu Vidovej gory wędrówka zajmie około 3 godzin.